Review Fujifilm GF 20-35mm F4 R WR – Middenformaat groothoekzoom

De Fujinon GF 20-35mm F4 R WR biedt de wijdste beeldhoek van alle GF-objectieven

Introductie

De Fujinon Fujifilm GF 20-35mm F4 R WR kwam eind 2022 uit. Tot dan was de grootste groothoekzoom de GF 32-64mm F4 R LM WR en in vastbrandpunt is er de GF 23mm F4 R LM WR. De 20-35mm groothoekzoom biedt dus een wijdere beeldhoek dan alle voorgaande objectieven in het middenformaatsysteem van Fujifilm. Daarmee is het niet alleen ideaal voor landschap- of architectuurfotografen, maar ook voor bijvoorbeeld reportage- of modefotografen.

De beeldhoek van de GF 20-35mm F4 R WR komt overeen met die van een 16-28mm zoom op kleinbeeld. Dat is een populair brandpuntsbereik in kleinbeeld. De Fujifilm GF 20-35mm F4 R WR is redelijk compact en kan met gewone 82mm schroeffilters gebruikt worden, wat bijdraagt aan de brede inzetbaarheid. Het objectief is goed weerbestendig, maar heeft geen beeldstabilisatie. Op de GFX-camera’s is dat ook niet nodig omdat de camera’s beeldstabilisatie hebben die prima is voor zulke korte brandpunten.

De lichtsterkte is weliswaar een stop hoger dan de F2.8 die bij professionele groothoekzooms in kleinbeeld gebruikelijk is, maar F4 op middenformaat komt ongeveer overeen met F3.2 op kleinbeeld waar het gaat om scherptediepte. Het voordeel van die stop mindere lichtsterkte, is dat het objectief nog redelijk compact en licht is. Voor middenformaat dan.

Bouw

De Fujinon GF 20-35mm F4 R WR is een degelijk gebouwd objectief. Het is 88,5mm in diameter en 112,5mm lang en het weegt 725 gram. Dat is ongeveer een centimeter dikker en langer dan bijvoorbeeld de Sigma 16-28mm F2.8 DG DN die ongeveer dezelfde beeldhoek heeft op kleinbeeld. De Fujinon moet wel een duidelijk grotere beeldcirkel hebben om een middenformaatsensor van 33x44mm volledig te dekken en dan vallen die afmetingen dus best mee. Het objectief heeft de scherpstelring vrijwel helemaal aan de voorzijde en de wat bredere zoomring neemt bijna het hele middengedeelte in beslag. Daarachter komt de diafragmaring, die ook in de A-stand kan worden gezet als je deze niet wilt gebruiken. Het objectief is vergaand stof- en vochtdicht gemaakt met 12 pakkingen rond bewegende delen en het is ook vorstbestendig tot -10 graden Celsius. Het voorste lenselement is ook nog eens voorzien van een extra coating om het gemakkelijk schoon te houden en waterafstotend te maken.

Het optisch ontwerp bestaat uit 14 elementen in 10 groepen en bevat 3 asferische lenselementen, 1 asferisch element van ED-glas (met een lage brekingsindex) en 3 ‘gewone’ ED-elementen. Het diafragma heeft 9 afgeronde lamellen en de filtermaat is een alleszins redelijke 82mm. Je kan dus gewoon schroeffilters op dit objectief gebruiken.

Scherpstelling

De GF 20-35mm F4 R WR heeft geen LM in de naam en dus ook geen snelle lineaire motor. Gelukkig hoeft de stappenmotor maar een kleine groep lenselementen heen en weer te bewegen voor de scherpstelling. De autofocus is daardoor redelijk snel. De scherpstelling is ook behoorlijk stil en op de nieuwere GFX 100 II en GFX100S II werken de onderwerpherkenning en tracking behoorlijk. Alleen heeft de autofocus weleens moeite om de juiste scherpstelling te vinden bij close-ups. De kortste instelafstand is 35 cm en dat geeft een maximale vergrotingsmaatstaf van 0,14x ofwel 1:7. Dat is niet heel bijzonder. Maar met een 100 megapixel-sensor kan je flink croppen, zodat ook kleine beestjes groot in beeld kunnen komen. Het objectief is namelijk ook op die korte afstanden wel goed scherp.

Beeldkwaliteit

De MTF-curves van de GF 20-35mm F4 R WR zijn uitgesplitst naar 10, 20 en 40 lijnen per millimeter. De curves voor 10 lijnen per millimeter laten vooral zien hoe goed de contrastoverdracht is en de curves voor 40 lijnen per millimeter zijn vooral van belang voor de detailweergave.

De MTF-curves van 40 lijnen per millimeter zijn behoorlijk goed, al is er een klein verloop naar de hoeken zichtbaar. De MTF-curves zijn bij F4, dus op volle opening en in de praktijk zien we de theoretische scores ook bevestigd. De scherpte op volle opening is in het centrum al uitstekend, met een klein, maar als je goed kijkt net zichtbaar verloop naar de hoeken toe. Ook is er op F4 een minimaal spoortje chromatische aberratie in de hoeken dat in de praktijk nauwelijks zichtbaar is en er is sprake van wat lichtafval, die ook na correctie door de lensprofielen in de opnames nog een beetje aanwezig is. Het is niet gelukkig niet veel en op F5.6 wordt de lichtafval minder, is er eigenlijk geen sprake meer van chromatische aberratie, en neemt de scherpte in de hoeken en het contrast toe.

Op F8 is het objectief nagenoeg perfect. Daarvoor heeft het dan wel de inzet van lenscorrecties nodig, omdat je zonder die correcties meer lichtafval en vooral veel vertekening zult zien. Maar dat is tegenwoordig een normaal beeld en niks om je druk over te maken. Na de correcties is er geen sprake van vertekening en de lichtafval is bescheiden. De testresultaten en praktijkopnames laten zien dat dit objectief het maximale uit de veeleisende 100 megapixel sensor van de moderne Fujifilm middenformaatcamera’s kan halen en dat is een indrukwekkende prestatie voor een groothoekzoom.

Het objectief kan over het algemeen goed overweg met tegenlicht. Het bokeh is redelijk voor een groothoekzoom. Zonnesterren kan je krijgen, maar daar moet je  flink je best voor doen om ze te krijgen.